Index pagina
Geschiedenis
Ook leuke sites
Zeg het anders priveWij kunnen er helaas ook niets aan doen!
 





 

 

04/24/2016: "WET EN GEVANGENIS"

Krop.Wet.Gevang (70k image)
Het anarchisme wordt gemeenlijk geassocieerd met ideeën omtrent afschaffing van wetten en gevangenissen. Dat is geen onjuiste associatie, het is wel een onvolledige en bovendien een die tot misverstanden aanleiding geeft. In de AS 179 (herfst 2012) is met het themanummer ‘Anarchisme & Recht’ uitgebreid op die kwestie ingegaan.
Kropotkin is een van de weinige klassieke anarchisten die meer dan honderd jaar geleden zijn licht liet schijnen over de functie van wetten en gevangenissen in de bestaande maatschappij. In een aantal teksten is Kropotkin daarop ingegaan. Drie ervan zijn integraal opgenomen in een onlangs verschenen bundel getiteld Peter Kropotkin, Over wetten en gevangenissen. De bundel wordt ingeleid door de AS-redacteuren Jaap van der Laan en Marius de Geus.

Klik op meer.


Kaaimannenmaatschappij: macht en recht

In de bundel vindt men de tekst (1) Wet en Gezag (vertaald uit het Engels en niet eerder in het Nederlands verschenen), (2) Zijn de Gevangenissen noodzakelijk? (verscheen in 1919 in een Nederlandse vertaling) en (3) Na de Revolutie: geen Rechters, geen Gevangenissen! (in het Nederlands in 1921). De beide laatste teksten werden opnieuw geredigeerd. Er bestaat nog een andere bekende tekst van Kropotkin over dit thema getiteld Wat moeten wij doen met wetsovertreders?. Die is niet verwerkt vanwege de grote overlap met de drie opgenomen teksten. Bovendien is die tekst op internet te raadplegen: https://www.marxists.org/nederlands/kropotkin/1877/1877misdaad.htm .

De zienswijze van Kropotkin moet begrepen worden als een kritiek op de bestaande maatschappij. Wetten en gevangenissen vervullen daarbinnen bepaalde functies. Wetten hebben bijvoorbeeld tot doel gedrag te reguleren. Om welk soort gedrag gaat het dan? Juist het gedrag dat bij de bestaande kaaimannenmaatschappij past (ik moet aan kaaimannen denken vanwege de relatie die Kaaimaneilanden en Panama Papers met elkaar hebben). Wie op grond van zijn libertaire opvattingen de kapitalistische uitwerking van de bestaande maatschappij verwerpt, zal uiteraard kritiek hebben op de verplichting wetten te volgen, die de bestaande maatschappij in stand moeten houden. In feite geldt voor gevangenissen een soortgelijke redenatie.

Evenwel, iedereen weet dat elke tijd zo zijn eigen gedragsregulerende wetten kent. Wat voorheen verboden was, kan heden toegestaan zijn. De uitspraak ‘Jullie rechtsorde is de onze niet’ snijdt hout. Maar het is de machtigste die zijn rechtsorde kan (en zal) doordrukken, opleggen. Daarmee hebben we tevens de kern van het recht in de bestaande maatschappij te pakken: die wordt uitgemaakt door macht. Honderd jaar geleden schreef Kropotkin al:

‘De bescherming van de uitbuiting rechtstreeks door wetten op eigendom en indirect door handhaving door de staat is daarom zowel de geest als de inhoud van onze moderne regelgeving en de enige functie van onze kostbare wetgevende instantie’.

Het gaat hier om een van de kernen van zijn kritiek. Met machtsuitoefening een bestaande belangenconstellatie in takt te houden, is een zaak van heden en verleden. Hoewel teksten als in de bundel opgenomen op een aantal plekken wat verouderd aandoen, vinden we de kernen steeds terug in moderne regelgeving, wat ook de leeftijd ervan is. Ook anno 2016 worden we met hetzelfde type stupiditeit geconfronteerd als die Kropotkin in zijn tijd aan de kaak stelde.

KROPOTKIN, Peter, Over Wetten en Gevangenissen, Kelderuitgeverij, Utrecht, 2016, 96 blz., prijs 9 euro. Te bestellen bij Kelderuitgeverij:
http://kelderuitgeverij.nl

1 Reactie


Aanvulling
Ik besprak de bundel ook op de site ‘Libertaire orde’ waarbij ik enkele voorbeelden van hedendaagse stupiditeit uitwerkte; zie:
https://libertaireorde.wordpress.com/2016/04/24/peter-kropotkin-1842-1921-over-wet-en-gevangenis/

zei: Thom Holterman op 24/04/2016 om: 10:23u


Powered by Greymatter