Index pagina
Geschiedenis
Ook leuke sites
Zeg het anders priveWij kunnen er helaas ook niets aan doen!
 





 

 

04/01/2013: "VEILIGHEIDSMAATSCHAPPIJ"

opgelet (33k image)

‘Attentifs ensemble!’, hoort men in de Parijse metro regelmatig omroepen. Het is een oproep om allemaal oplettend te zijn of er niet ergens een tas of een koffer is achter gelaten. De oproep levert meteen een voorbeeld hoe de veiligheidsorde tot onderdeel wordt gemaakt van het openbare leven.

Klik op meer.


Die veiligheidsorde wordt vooral vanaf de aanslagen van 11 september 2000 in de vorm van de ‘oorlog tegen het terrorisme’ aan de burgers opgedrongen. Het doel is mensen willig te maken hun privéleven door anderen te laten beheersen: privacy mag geen belemmerend issue meer zijn voor vrijheidonderdrukkende overheidsmaatregelen. Dat hoeft ook geen belemmering te zijn voor mensen die niets te vrezen hebben, toch…?

De Franse onafhankelijke onderzoeksjournalist Jérome Thorel heeft een karrenvracht van gegevens over ‘veiligheid’ en maatregelen die genomen zijn om ‘onze’ veiligheid zeker te stellen, bijeen gebracht. Dat heeft hij gedaan in zijn zojuist verschenen boek getiteld ‘Attentifs ensemble! L’injonction au bonheur sécuritaire’ (Let met zijn allen op! Aanmaning tot veilig geluk).

Thorel heeft al dat feitenmateriaal naar onderwerp gegroepeerd en vervolgens kritisch becommentarieerd. Aldus maakt hij duidelijk hoe door machthebbers, onder het mom van veiligheid, een beheerssysteem is opgezet met een liberticide (vrijheid vernietigend) karakter. En dan spreken we niet over Noord-Korea, maar over nette Westerse regimes als de Franse en de Nederlandse.

Veiligheidsmaatschappij

Een van de kernen van zijn betoog treft men aan bij de behandeling van toezicht (surveillance) en de verandering van het termgebruik. Hier schuift Thorel inzichten in elkaar van Foucault en van Orwell. Van de eerste verwerkt hij met name diens ideeën over disciplinerende instituties en dat weer naar aanleiding van het panopticum idee van de Engelse jurist en filosoof Jeremy Bentham (1748-1832). Van de tweede verwerkt hij vooral de aandacht voor newspeak (uit Orwells boek getiteld 1984). Wat dit laatste aangaat wijst hij op de manipulatie van terminologie, zoals de herbenoeming van videobewaking tot videobescherming om tenslotte te verschijnen als videokalmte. Thorel behandelt op die manier vele andere voorbeelden van herformuleren. Het geheel levert een ‘veiligheidsmaatschappij’ op.

In deze veiligheidsmaatschappij doet de veiligheidsindustrie vanzelfsprekend goede zaken. De controlehandelaren pikken zo hun graantje mee. Een maatschappij kan naar hun idee niet onveilig genoeg zijn. In een veiligheidsmaatschappij naar Westers model heerst dan ook een veiligheidskapitalisme. Aldus is veiligheid niet alleen zaak van de overheid.

Een andere kern van zijn betoog centreert zich op het ‘antiterrorisme’ als conditioneringsproces in het veiligheidsdenken van de bevolking. Dat proces moet ertoe leiden dat mensen begrijpen waarom ze het verlies van privacy niet als een probleem hoeven te ervaren. Dat daarvoor wetgeving wordt ontwikkeld, die erop neerkomt dat er een permanente ‘uitzonderingsstaat’ wordt ingesteld, moet daarbij voor lief worden genomen.

Is de maatschappij met het arsenaal aan veiligheidsmiddelen en –diensten er nu ‘veiliger’ op geworden? Dat is moeilijk te meten. Wat wel het geval is: hij is grimmiger geworden. Maar ging het wel om ‘beschermen’, want draait het niet vooral om ‘zichtbaar maken’ (patrouilles op de stations bijvoorbeeld), zoals Thorel zich afvraagt. Met die vraag zijn we terug bij het verschijnsel van het veiligheidskapitalisme. Daar worden namelijk de grootste winsten van het ‘securitaire’ conditioneringsproces geboekt.

THOREL, Jérôme, Attentifs ensemble! L’injonction au bonheur séciritaire, Éditions La Découverte, Paris, 2013, 324 blz., prijs 22,50 euro.

1 Reactie


Aanvulling

Het boek is op de site ‘Libertaire orde’ uitvoeriger besproken. Ik voegde daar ten behoeve van de herkenning ook Nederlandse voorbeelden aan toe; zie:

http://libertaireorde.wordpress.com/2013/03/31/privacy-ondergeschikt-belang-in-veiligheidmaatschappij-terrorismebestrijding-en-gesinnungsstrafrecht/

zei: Thom op 01/04/2013 om: 10:38u


Powered by Greymatter