Index pagina
Geschiedenis
Ook leuke sites
Zeg het anders priveWij kunnen er helaas ook niets aan doen!
 





 

 

08/13/2010: "Bij de dood van George Fontenis (1920-2010)"

Op 9 augustus 2010 overleed op negentigjarige leeftijd de Franse anarchist George Fontenis.
Georges_Fontenis_2 (9k image)
George Fontenis

Met hem verdween een van de hoofdfiguren van de anarchistische beweging uit de periode van de herleving van het anarchisme van vlak na de Tweede Wereldoorlog.
klik op meer.

Hij kwam in 1936 bij de beweging, toen hij merkte dat stakingsbewegingen van arbeiders perspectieven konden bieden voor een van onderaf opgebouwde samenleving. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was hij actief in de illegale Franse vakbond CGT, waarin hij zijn anarchistische standpunt verder ontwikkelde.

Na de oorlog was hij betrokken bij de oprichting van de Franse anarchistische federatie, waarin hij en vele anderen tot een samenwerkingsverband kwamen. Voor de oorlog was de Franse anarchistische beweging ernstig verdeeld. De meest spraakmakende persoonlijkheid binnen deze federatie was de anarchosyndicalist Maurice Joyeux, die tijdens zijn krijgsgevangenschap in Fort Montluc (bij Lyon) een muiterij had georganiseerd.

In 1946 werkten zij samen in het bestuur van de Federatie, George als algemeen secretaris, Maurice als propagandacommissaris. Ofschoon beiden ernaar streefden de eenheid binnen de federatie te bewaren, waarbij vooral de nadruk werd gelegd op de klassenstijd en de vakbondsactie van onderop, waren er toch grote verschillen in opvattingen, die uiteindelijk tot een breuk moesten leiden. Fontenis was onderwijzer en wilde na de oorlog binnen de bond van onderwijzers een “geëmancipeerde school” oprichten. Joyeux was een activist, die het land had rondgezworven als landarbeider en los werkman en overal op de werkvloer propaganda voerde.

Een voorstel tot oprichting van een eigen anarchosyndicalistische vakbond CNT naar Spaans model kreeg geen meerderheid bij de federatie en met name geen steun van de Parijse groep Louise Michel waarin Joyeux actief was. Deze wilde plaatselijke actiegroepen vormen van arbeiders die aangesloten waren bij de verschillende vakbonden die al in het verzet actief waren geweest.

Zelf probeerde Joyeux als vakbondsman binnen de overwegend Stalinistische CGT anarchistische propaganda te voeren, maar zodra hij de Goelag aan de orde wilde stellen, bewerkstelligde de vakbondsleiding dat hij werd ontslagen! Joyeux heeft sedertdien in andere vakbonden gewerkt, maar niet voor de Franse CNT.

Een andere tegenstelling ontstond, toen Fontenis met enkele groepen binnen de FAF een theoretische scholingsbeweging wilde oprichten (Organisation Pensée Bataille = Organisatie, Gedachte, Strijd). Joyeux verzette zich tegen dit streven naar “theoretische eenheid”: hij wilde juist meer actiepraktijk om de bewering verder uit te breiden. De anarchistische arbeiders moesten naast hun diverse vakbonden een eigen breed samenwerkingsverband van onderaf vormen. Op lokaal niveau konden massaal georganiseerde militanten in de bedrijven en zo nodig op de straat hun macht doen gelden en de samenleving veranderen.

Daarnaast bestond er binnen de federatie weerstand van “individuele” anarchisten. Er ontstond rond 1953 een soort machtsstrijd, waarbij vooral de inhoud van de anarchistische propaganda in het geding was en dus de positie van Joyeux. Deze behaalde in een algemene vergadering de overwinning met steun van de “individualisten”. Sedertdien is hij ongeveer het centrum van de Franse anarchistische Federatie geweest. Hij overleed in 1991.

Fontenis richtte na zijn verdrijving uit de Federatie een eigen groep op, de Fédération Communiste Libertaire. Deze federatie werd in 1957 verboden en Fontenis werd opgepakt, omdat de organisatie daadwerkelijk steun verleende aan de Algerijnse vrijheidsstrijd. Hij kwam een jaar later vrij, omdat De Gaulle aan alle gevangenen amnestie verleende. In 1951 was hij overigens betrokken bij een poging tot een aanslag op Franco in samenwerking met enkele Spaanse kameraden.

Omdat zijn leraarsbevoegdheid hem vanaf 1957 in Parijs was ontnomen, werkte hij voortaan in Tours, Daar richtte hij tijdens de studentenopstanden een comité voor revolutionaire actie op, die uitliep op een liberair-communistische beweging. Dit is uiteindelijk de beweging Alternative Libertaire geworden, die tegenwoordig wordt gezien als de “platformistische” tegenhanger van de Franse federatie.

“Intellectueel” Fontenis en “werkman” Joyeux hebben beiden hun ervaringen neergelegd in memoires, die uitdrukking geven aan de dilemma’s waarmee een omvangrijke en sterke anarchistische beweging te maken heeft gekregen. Hun verschillen zijn dank zij hun nagelaten verhalen voor nuancering vatbaar, want beiden hebben onuitwisbare sporen achtergelaten.


Powered by Greymatter