Index pagina
Geschiedenis
Ook leuke sites
Zeg het anders priveWij kunnen er helaas ook niets aan doen!
 





 

 

11/06/2006: "Permanente onderdrukkende zones (POZ)"

img095 (26k image)
Hoe zijn onderdrukkende mechanismen en sociale ongelijkheid onder meer te bestrijden? Die vraag was mede aan de orde in het boek van Céline Beaudet over de Milieux libres van het begin vorige eeuw. Daarbij wees zij ook op een naar haar mening moderne variant ervan, te weten de TAZ, tijdelijke autonome zones. Ik grijp voor het beantwoorden van de bovengestelde vraag terug naar de discussie die volgde op mijn bespreking van dat boek.

Klik op meer


In anarchistische kring wordt al anderhalve eeuw gediscussieerd over manieren omtrent de bevrijding van onderdrukkende mechanismen mede in relatie tot het bereiken van sociale gelijkheid. Telkens zijn er tenminste twee hoofdlijnen te onderkennen. De ene lijn betreft activiteiten die moeten bijdragen tot partieel afwentelen van of het zich onttrekken aan de invloedssfeer van onderdrukkende mechanismen. Partieel, maar wel op vele fronten tegelijk, reden waarom ook wel over multi-fronten strategie wordt gesproken.

De andere lijn mikt op revolutie. Overigens zou het best zo kunnen zijn dat, bij voldoende afwenteling op vele plekken tegelijk, achteraf geconstateerd kan worden dat er kennelijk zich een revolutie heeft voltrokken. Het een hoeft het ander niet uit te sluiten. Dat is ook te verwoorden zoals de klassieke, Italiaanse anarchist Errico Malatesta eens deed: Het gaat er niet om anarchie vandaag, morgen of binnen tien eeuwen in te stellen, maar om anarchie te bevorderen, vandaag, morgen, altijd.

Anarchie wordt hier begrepen als: handelen zonder opgelegd gezag. Bovendien geeft het woordje altijd aan dat anarchie niet iets is dat ooit af komt, er is geen eindproduct. Het is dus geen streven met een einddoel. Het gaat om het cre�ren van situaties waarin onderdrukking, overheersing, geen motief van handelen meer is. Verder mengt zich dat altijd met antikapitalistische strijd. Gebeurt dat laatste niet dan loopt men het risico dat de aandacht wordt afgeleid van de direct ermee gegeven problemen op ecologisch vlak (groei-economie met desastreuze planetaire gevolgen) en op het sociale vlak van de overheersing van mensen (onderdrukking om volg-gedrag te bewerkstelligen).

Het idee van de afwenteling om anarchie te bevorderen kan partieel worden ge�nitieerd, zoals door het oprichten van kolonies, communes, vrije scholen, met andere woorden het instellen van vrije kringen. Dit klinkt hier wat oubollig. Wie voor de verandering een bijzonder aanstekelijk artistiek voorbeeld wil hebben van het cre�ren van een vrije kring, moet de anarchistisch surre�le Franse film THEMROCK (1972?) zien. Daarin speelt Michel Piccoli een (onwaarschijnlijke) arbeider-rebel die midden in een Parijse buurt zijn appartement ombouwt tot bunker van amoreel verzet en agent aan spit nuttigt. Het druipt natuurlijk van de symboliek, deze tijdelijke autonome zone. Dat terzijde.

Het idee van de revolutie verlangt een integrale voorbereiding om de grote klap te kunnen uitdelen ten behoeven van een radicale omwenteling. De revolutionair ingestelden zullen de op afwenteling ingestelden verwijten dat zij het revolutionair elan verzwakken of dat zij, in hun vlucht naar een vrijhaven, de revolutie verzaken... Een soortgelijk verwijt klinkt door waar de creatie van de tijdelijke autonome zones wordt voorgesteld (zie de discussie over dit item elders op deze site). Zo gaan verwijten heen en weer, honderd jaar geleden en ook nu.

Wij kunnen besluiten dat het maken van dit soort verwijten onjuist gerichte energie is, door ons te concentreren op wat ons verenigt. Dat is toch onder meer de strijd tegen POZ: Permanente Onderdrukkende Zones. Welke zijn dat zoal?

Een ieder kent ze: de staat, de kerk, de school, het gezin als hoeksteen van de samenleving... Permanente zones? De staat bijvoorbeeld heeft zwaardmacht � het onderdrukkingsmiddel bij uitstek � over de personen die zich op zijn gebied � diens zone dus � bevinden. Hoewel de staat een relatief laat opgekomen instituut betreft, leidt die een hardnekkig bestaan. De onderdrukkingsmiddelen van de staat kunnen subtieler zijn dan de genoemde zwaardmacht en ze kunnen per staat verschillen, maar onderdrukkend blijven ze, met als hoofddoel het in stand houden van sociale ongelijkheid.

Een ieder kan zijn steentje bijdragen bij het neutraliseren van de effectiviteit van de onderdrukking van de POZ. Dat doet hij of zij op de manier overeenkomstig diens karakter, diens vermogen en de situatie waarin hij of zij zich bevindt. Het gemeenschappelijk kenmerk, het motief van het handelen is: ni Dieu, ni Ma�tre!


Powered by Greymatter